Welke kleur laserpen is het meest zichtbaar?

Groen. Bij gelijk vermogen is een groene laserpen veruit de best zichtbare, en het verschil is groter dan de meeste mensen verwachten: ongeveer een factor acht ten opzichte van rood. Dat komt niet doordat de groene laser meer licht geeft, maar doordat je oog groen veel beter oppikt.

Waarom kleur zoveel uitmaakt

Het menselijk oog is niet voor alle kleuren even gevoelig. Die gevoeligheid is vastgelegd in een internationale standaardcurve die piekt bij 555 nanometer — geelgroen licht. Hoe verder een golflengte daarvandaan ligt, hoe donkerder dezelfde hoeveelheid licht overkomt.

Kleur	Golflengte	Relatieve ooggevoeligheid
Groen	532 nm	0,87
Rood	650 nm	0,11
Paars	405 nm	0,005

Groen ligt vlak bij de piek en scoort 0,87. Rood zit met 0,11 al ver in de aflopende flank. Reken je dat om, dan oogt een groene laserpen van 1 mW ongeveer acht keer zo fel als een rode van exact hetzelfde vermogen.

Paars valt met 0,005 vrijwel buiten de curve. Een paarse laserpen koop je dan ook niet voor de helderheid, maar voor het effect: die korte golflengte laat wasmiddelresten, papiervezels en bankbiljetten oplichten.

De stip versus de straal

Er zijn twee dingen die je kunt zien: de stip op een oppervlak, en de straal door de lucht. Die tweede vraagt veel meer.

Een straal wordt zichtbaar doordat stofdeeltjes en luchtmoleculen licht zijwaarts verstrooien. Er komt dus maar een fractie van het licht in je oog terecht. Bij rood is die fractie zó klein dat je in de praktijk alleen de stip ziet. Bij groen zie je in een donkere omgeving de hele bundel als een lijn in de lucht — het effect waar de meeste mensen een groene laserpen voor kopen.

Vochtige lucht, mist of een beetje rook maken die straal duidelijk sterker zichtbaar. Op een heldere, droge winteravond valt hij juist tegen.

Wanneer rood alsnog de betere keuze is

Zichtbaarheid is niet altijd het doel. Voor presentaties is een rode laserpen vaak prettiger: je wijst op korte afstand aan op een licht scherm, waar rood ruim voldoende contrast geeft, en je hebt geen zichtbare straal nodig die de aandacht juist afleidt. Rood is bovendien voordeliger, omdat er minder optische stappen nodig zijn om die golflengte op te wekken.

Ook voor spelen met een kat werkt rood prima; het laserlampje voor huisdieren is daar rood om die reden.

En het vermogen dan?

Bij ons zijn de laserpennen voor thuisgebruik klasse 2 met 1 mW. Binnen die klasse is kleur de bepalende factor voor hoe fel iets oogt — niet het vermogen, want dat is bij alle modellen gelijk. Meer over die eenheid lees je in wat is een milliwatt.

Twijfel je nog tussen kleuren, dan helpt de koopgids voor laserpennen je verder.